Cách đây hơn một năm, khi đặt chân tới cộng đoàn tôi đang sinh sống. Bước vào nhà khách, câu hỏi đầu tiên hiện lên trong trí tôi đó là: “Tại sao Nhà dòng có người ở, mà tường và cửa lại bong chóc, loang lổ, ẩm mốc thế này?”. Câu hỏi chợt đến rồi lại vụt đi bởi những sứ vụ mà tôi vừa lãnh nhận.
Một vài tuần sau, tôi đã tìm được câu trả lời cho sự tò mò thoáng qua đó. Một chị trong cộng đoàn kể: “Bằng giờ năm ngoái, gần 20 ngày cộng đoàn mình đang chìm trong biển nước, trong nhà mà nước dâng cao đến ngang lưng”. Đó là trận lụt khủng khiếp năm 2024. Qua lời kể của các chị, đồng thời quan sát cách sắp xếp đồ đạc trong nhà, tôi phần nào hiểu được sự vất vả, khó nhọc của các chị trong cộng đoàn cũng như những con người nơi đây.
Cuộc sống cứ thế nhẹ trôi, sau hơn bốn tháng với những công việc bổn phận và mục vụ tại cộng đoàn. Rồi một hôm, trời bắt đầu đổ mưa, mưa dữ dội, mưa triền miên, khiến nước sông dâng cao. Tôi liên tục nghe tiếng ông trưởng thôn thông báo trên loa: “Nước đang chảy về rất mạnh, có nguy cơ tràn đê. Xin mỗi gia đình cử một người ra đê, đóng cát vào bao tải, ngăn chặn dòng nước”. Quả thế, giáo xứ tôi đang phục vụ nằm ở vùng chiêm trũng, bao quanh ngôi làng là con sông mang tên Mỹ Hà- một nhánh nhỏ của dòng sông Đáy, trải dọc đường làng là con đê mong manh uốn lượn, đang xây dang dở. Hầu như năm nào nước sông cũng rình rập, định tràn vào làng, nhiều vụ lúa mất trắng do bị ngập trong biển nước. Vì thế, bà con giáo dân ở đây rất vất vả, lam lũ. Sinh sống chủ yếu bằng nghề mò cua, bắt ốc.
Tôi nhớ, đêm ấy đã 12h30 đêm, trong các gia đình đèn điện vẫn bật sáng trưng. Bốn chị em chúng tôi cùng với bà con dân làng, ai nấy tấp nập, vội vã vận chuyển những đồ dùng, vật dụng cần thiết lên tầng hai hoặc những nơi cao, để tránh lũ. Tạ ơn Chúa! Nước tuy mấp mé tràn đê, nhưng đã được bà con chặn giữ nhờ những tải cát đóng vội. Chiều hôm sau, nước rút, giáo xứ được bình an. Sau một tuần nghe ngóng, chị em chúng tôi quyết định chuyển dần các đồ dùng cần thiết xuống tầng một để trở lại với cuộc sống thường ngày. Dù xen lẫn đôi chút xáo trộn nhưng năm 2025 vẫn được coi là một năm yên ổn.
Bước sang năm 2026, khi mọi kế hoạch của việc tổ chức Hội chợ – Vui Tết Trung thu của các em thiếu nhi trong giáo xứ đã được hoàn tất. Trời bắt đầu mưa! Mưa nhiều trong tiết trời mùa thu êm ả. Chúng tôi lại được nghe những âm thanh dồn dập, mà có lẽ chẳng ai trong dân làng muốn nghe: “Nước đang chảy về rất mạnh, có nguy cơ tràn đê. Xin mỗi gia đình cử một người ra đê, đóng cát vào bao tải, ngăn chặn dòng nước” – Ông trưởng thôn thông báo.
Sau hai ngày mưa ròng rã, không biết nước từ đâu ùa tới. Tiếng ông Trưởng thôn lại vang lên. Vẫn cùng một lời đó, nhưng có vẻ gấp gáp hơn, khẩn thiết hơn. Chị em chúng tôi vội vã thu xếp, di chuyển đồ lên tầng hai hoặc lên nhà mục vụ của giáo xứ vì ở đó cao hơn. Dù đang cận lực chuyển đồ đạc, tôi vẫn thầm thĩ cầu xin: “Chúa ơi, con xin Chúa đừng cho ngập, Chúa nhé!”. Bởi năm trước, chuyển đồ lên nhưng rồi lại không ngập nên trong tôi vẫn có hy vọng, điều đó sẽ tiếp tục xảy ra. Mọi người trong giáo xứ đã thu dọn hết đồ đạc. Trời vẫn mưa… Từ cha xứ đến giáo dân. Từ người lớn đến trẻ nhỏ đều thấp thỏm đội ô ra đê xem nước đã đến đâu rồi. Trong lòng không khỏi khắc khoải: “Liệu…lụt có về không nhỉ?”. Thanh niên trai tráng thì vẫn đang ra sức xúc cát vào tải để ngăn chặn dòng nước.
Và rồi…đến chiều, một vài đoạn đê không chịu nổi sức mạnh của dòng nước đã ùa vào làm ngập một vài ngõ xóm. Tiếng loa càng vồn vã, kêu gọi di rời người già và trẻ em. Tối hôm ấy, điện ngắt, cả làng chìm trong đêm tối, chỉ len lỏi đâu đó vài ánh điện lập lòe từ những ngọn nến. Đêm đó, tôi trằn trọc không sao ngủ được. Lúc lại dạy, soi đèn pin nhòm qua cửa sổ nhìn xuống sân rồi tự nhủ: “Không biết nước đã tới nhà mình chưa?”. Bốn, năm lần như vậy. Khoảng 4h30 sáng chưa thấy gì. Đến 5h sáng hôm sau, nước bắt đầu vào đến cổng sau Nhà dòng. 6h nước ngập khắp sân, lội chừng đến quá mắt cá chân. Một tiếng sau, nước đã lên ngang bụng. Tôi cùng các chị cố gắng buộc que, giăng lưới, ngăn cho rác rưởi không trôi vào nhà. Nước vẫn cuồn cuộn chảy vào và ngày càng dâng cao. Tầm khoảng 9h, ở trong nhà nước đã quá ngang người. Bên ngoài, trời vẫn đổ mưa như trút…
Đứng trên ban công nhìn xuống, tôi thấy xót xa cho những con người lam lũ. Họ cần mẫn lao động, trồng trọt, chăn nuôi, nay ngậm ngùi nhìn thành quả lao động của mình đang chìm dần trong biển nước. Tôi cảm thông hơn với nỗi khổ tâm của những cụ ông, cụ bà nơi đây. Họ không được sống yên ổn, mỗi năm phải lo đi tránh lụt ít là một lần. Thương những gia đình con đàn nheo nhóc, không có chỗ ăn chỗ ở, phải đi ở nhờ trong trường học hay di tản đến một nơi nào đó. Đặc biệt, Tết Trung Thu – ngày mà không đứa trẻ nào lại không háo hức mong đợi, là dịp các em được sum vầy bên mâm cỗ, được rước đèn, ngắm trăng phá cỗ thì nơi đây, sông nước mênh mông đã cướp đi niềm vui tuổi thơ bình dị ấy.
Tôi thầm tạ ơn Thiên Chúa, bởi từ trước tới nay, bản thân, gia đình và quê hương tôi đã được hưởng một cuộc sống quá đỗi bình yên, chưa bao giờ phải kinh qua cảnh tượng mà tôi đang được chứng kiến và trải nghiệm. Tôi nguyện xin Chúa ban thêm đức tin cho những người con trong giáo xứ này, để họ không vì cảnh lụt lội mà sao nhãng việc đến với Chúa, nhưng nhận ra sự hiện diện của Chúa nơi những bàn tay đang mang từng xuất cơm, phần quà đến cho họ. Hơn hết, xin Chúa cũng mở lòng tôi cùng những ai đang được hưởng cuộc sống hạnh phúc, bình an, biết nhớ đến Chúa, cảm tạ Người mỗi ngày, đồng thời nỗ lực sống và xây dựng một cuộc đời đáng sống.
AK
