“Tri ân quá khứ – Sống trọn hiện tại – Hướng tới tương lai” là tâm tình xuyên suốt của chị em Hội dòng Mến Thánh Giá (MTG) Hà Nội trong dịp kỷ niệm 100 năm Cộng đoàn MTG Vĩnh Trị hiện diện và phục vụ tại Giáo xứ Vĩnh Trị (1926–2026). Đỉnh cao của ngày hồng phúc là Thánh lễ tạ ơn được cử hành lúc 09g30, thứ Bảy, ngày 24/10/2026, tại Nhà thờ Giáo xứ Vĩnh Trị, do Đức cha Phụ tá Giu-se Vũ Công Viện chủ sự.
Một thế kỷ hiện diện giữa những thăng trầm lịch sử
Hành trình một thế kỷ của Cộng đoàn MTG Vĩnh Trị gắn liền với những biến cố thăng trầm của Giáo hội địa phương và lịch sử dân tộc. Theo sử liệu Giáo xứ Vĩnh Trị, từ xa xưa, các nữ tu Mến Thánh Giá đã hiện diện tại Kẻ Nguồi, nay thuộc Giáo xứ Thôi Ngôi, với tên gọi thân thương là “Nhà Mụ”. Nơi đây không chỉ là chốn chiêm niệm, mà còn từng là điểm ẩn trú an toàn cho các vị thừa sai trong thời kỳ đạo Công giáo bị bách hại.
Năm 1833, Cha thánh Gia-cô-bê Đỗ Mai Năm đã ẩn trú tại cộng đoàn trong suốt hai năm. Sử liệu của Hội Thừa sai Paris (M.E.P.) cũng ghi nhận rằng, vào năm 1847, Nhà Mụ Kẻ Vĩnh có 35 nữ tu, 40 mẫu ruộng, hai con trâu và đã rửa tội cho 99 trẻ nhỏ. Những dấu mốc ấy cho thấy sự hiện diện và những đóng góp âm thầm của các nữ tu trong đời sống đức tin cũng như công cuộc phục vụ con người từ những thế kỷ trước.
Về sau, để thuận tiện cho việc tham dự Thánh lễ và duy trì đời sống thiêng liêng, chị em quyết định mua lại khu đất của trại trẻ mồ côi nằm phía Tây Nhà thờ Vĩnh Trị. Công trình được khởi công năm 1924. Đến năm 1926, các nữ tu Mến Thánh Giá chính thức hiện diện tại đây, đảm nhận sứ mạng chăm sóc trẻ mồ côi, mở ra một chặng đường mới trong lịch sử cộng đoàn.
Kiên trung giữa gian khó, bền bỉ gìn giữ gia sản thiêng liêng
Từ năm 1945 đến năm 1995, cộng đoàn trải qua một giai đoạn đầy thử thách. Những biến động xã hội đã tác động sâu sắc đến đời sống và sự tồn tại của nhà dòng. Trong nạn đói năm 1945, hàng trăm trẻ nhỏ bị bỏ rơi trước cửa nhà dòng. Với tình thương và tinh thần phục vụ, chị em tận tụy cưu mang, chăm sóc các em. Tuy nhiên, do hoàn cảnh quá khắc nghiệt, khoảng 300 em đã qua đời. Trước nỗi đau ấy, chị em dành hai sào ruộng để làm nơi an nghỉ cho các em, thể hiện sự trân trọng đối với phẩm giá con người ngay cả trong những hoàn cảnh bi thương nhất.
Năm 1956, Sơ Tê-rê-sa Nguyễn Thị Mến, Bề trên Cộng đoàn Vĩnh Trị lúc bấy giờ, bị quy kết là địa chủ. Ruộng đất của nhà dòng bị thu hồi, một phần cơ sở được sử dụng làm kho chứa; chị em bị buộc phải phân tán về quê nhà. Trước nguy cơ cộng đoàn không còn tồn tại, các nữ tu vẫn kiên trì ở lại, âm thầm gìn giữ đời sống thánh hiến và bảo toàn gia sản thiêng liêng của Hội dòng.
Giữa những thử thách tưởng chừng không thể vượt qua, lòng trung thành với Thiên Chúa, sự gắn bó với linh đạo Mến Thánh Giá và tình thương của bà con giáo dân đã trở thành điểm tựa để cộng đoàn đứng vững. Nhờ ơn Chúa quan phòng, cùng sự nâng đỡ của quý ân nhân và cộng đoàn dân Chúa, Cộng đoàn MTG Vĩnh Trị từng bước phục hồi, tiếp tục hiện diện và phát triển sứ mạng phục vụ.
Đêm hoan ca – diễn nguyện mừng 100 năm hồng ân
Tối ngày 23/10/2026, Cộng đoàn Mến Thánh Giá Kẻ Vĩnh, Cộng đoàn Mến Thánh Giá Vĩnh Trị cùng khối Đệ tử Dòng Mến Thánh Giá Hà Nội và Giáo xứ Vĩnh Trị đã tổ chức đêm hoan ca – diễn nguyện mừng 100 năm hồng ân hiện diện và phục vụ của Cộng đoàn MTG Vĩnh Trị (1926–2026).
Trong bầu khí vui tươi, trang trọng và thấm đượm tâm tình tạ ơn, đêm hoan ca – diễn nguyện là dịp để chị em cùng cộng đoàn dân Chúa nhìn lại hành trình một thế kỷ với biết bao hồng ân, hy sinh và thử thách. Qua các tiết mục văn nghệ và diễn nguyện, những dấu ấn lịch sử, những chặng đường gian khó cùng tinh thần kiên trung của các thế hệ nữ tu được gợi lại, giúp người tham dự cảm nhận sâu sắc hơn hành trình Thiên Chúa đã dẫn dắt và gìn giữ cộng đoàn qua dòng thời gian.
Mỗi tiết mục không chỉ góp phần làm nên bầu khí vui tươi của ngày hội ngộ, mà còn chuyển tải tâm tình tri ân đối với các bậc tiền nhân đã âm thầm gieo trồng, vun đắp và bảo vệ gia sản thiêng liêng của Hội dòng. Những hy sinh lặng thầm qua các thế hệ trở thành lời chứng sống động về lòng trung thành với Thiên Chúa, tình yêu dành cho con người và tinh thần quảng đại dấn thân theo linh đạo Mến Thánh Giá.
Đêm hoan ca cũng là dịp thắt chặt tình hiệp thông giữa Hội dòng, hai cộng đoàn và Giáo xứ Vĩnh Trị, cùng nhau tạ ơn Chúa vì hồng ân một thế kỷ hiện diện và phục vụ. Nhìn lại quá khứ không chỉ để tưởng nhớ những dấu mốc lịch sử, nhưng còn để mỗi người thêm ý thức về trách nhiệm tiếp nối sứ mạng, gìn giữ những giá trị tốt đẹp đã được trao truyền và quảng đại đáp lại lời mời gọi của Đức Kitô trong hoàn cảnh hôm nay.
Đêm diễn nguyện khép lại trong tâm tình tri ân và hy vọng, mở ra sự chuẩn bị thiêng liêng cho Thánh lễ tạ ơn vào sáng hôm sau – đỉnh cao của dịp mừng Bách chu niên, nơi cộng đoàn cùng dâng lên Thiên Chúa lời cảm tạ vì muôn ơn lành đã lãnh nhận trong suốt hành trình 100 năm.
Thánh lễ tạ ơn – Đỉnh cao của ngày hồng phúc
Đúng 09g30 ngày 24/10/2026, Thánh lễ tạ ơn mừng 100 năm Cộng đoàn MTG Vĩnh Trị hiện diện và phục vụ được cử hành cách trọng thể tại Nhà thờ Giáo xứ Vĩnh Trị, do Đức cha Phụ tá Giuse Vũ Công Viện chủ sự. Đồng tế với ngài có Cha Antôn Nguyễn Văn Thắng, Giám đốc Đại chủng viện Thánh Giu-se Hà Nội, Đặc trách các Dòng tu; Cha Antôn Trần Quang Tiến, Quản hạt Phủ Lý; Cha Giuse Vũ Quang Học, Chánh Văn phòng kiêm Tuyên úy Hội dòng Mến Thánh Giá Hà Nội; cùng quý cha bản hương và quý cha đồng tế.
Mở đầu Thánh lễ, Đức cha Phụ tá nhấn mạnh ý nghĩa đặc biệt của mảnh đất Vĩnh Trị trong lịch sử Giáo hội địa phương. Đây từng là trung tâm quan trọng của Địa phận Tây Đàng Ngoài, nơi có Nhà Tràng đào tạo linh mục, thầy giảng và là quê hương của nhiều chứng nhân đức tin. Trong dòng chảy lịch sử ấy, sự hiện diện suốt một thế kỷ của các nữ tu Mến Thánh Giá đã góp phần làm phong phú đời sống đức tin và tinh thần phục vụ tại địa phương.
Trong bài giảng, với tâm tình của người con quê hương, Cha Giuse Vũ Đình Du đã gợi lại hành trình đầy dấu ấn của Cộng đoàn Mến Thánh Giá Vĩnh Trị qua những chặng đường lịch sử. Ngài đặc biệt nhắc đến Sơ Têrêsa Trần Thị Minh, người con của Vĩnh Trị, với vai trò quan trọng trong việc duy trì sự hiện diện của cộng đoàn giữa thời kỳ khó khăn. Khi chị em phải rời nhà dòng, sống trong cảnh phân tán, cộng đoàn đứng trước nguy cơ tan rã, sự gắn bó và kiên định của sơ đã trở thành nhịp cầu giúp chị em tiếp tục bám trụ, gìn giữ đời sống thánh hiến và gia sản thiêng liêng của Hội dòng.
Gợi lại lời Thánh Phaolô: “Bị dồn ép tư bề nhưng không bị đè bẹp…”, cha mời gọi cộng đoàn nhìn lại những gian nan đã qua trong ánh sáng đức tin. Những hy sinh âm thầm của các thế hệ nữ tu như những hạt giống được gieo xuống trong nước mắt, nay trổ sinh hoa trái qua sự hiện diện bền bỉ và sứ mạng phục vụ của cộng đoàn. Hồng ân Bách chu niên vì thế không chỉ là niềm vui của riêng Hội dòng, mà còn là niềm tự hào và tâm tình tạ ơn của toàn thể Giáo xứ Vĩnh Trị.
Nhắc lại lời Thánh Vịnh: “Ví như Chúa chẳng xây nhà, thợ nề vất vả cũng là uổng công”, cha khẳng định rằng chính Thiên Chúa là Đấng đồng hành và gìn giữ cộng đoàn qua mọi biến cố. Từ đó, ngài mời gọi chị em tiếp tục trung thành với linh đạo Mến Thánh Giá do Đức cha Pierre Lambert de la Motte khởi xướng, bền bỉ sống đời chiêm niệm, khổ chế và tông đồ, để cuộc đời dâng hiến trở thành chứng tá sống động cho tình yêu Đức Kitô chịu đóng đinh.
Tri ân quá khứ, tiếp nối sứ mạng trong niềm hy vọng
Cuối Thánh lễ, Đức cha Phụ tá Giuse Vũ Công Viện đã long trọng trao Phép lành Tòa Thánh cho Sơ Phụ trách Cộng đoàn, như dấu chỉ ân phúc và sự chúc lành đặc biệt của Hội Thánh nhân dịp kỷ niệm trọng đại này.
Thay mặt Hội dòng, Sơ Maria Đỗ Thị Như Hoa, Tổng Phụ trách, đã bày tỏ lòng tri ân sâu sắc đến Đức cha, quý cha, quý tu sĩ, quý ân nhân, thân nhân và toàn thể cộng đoàn dân Chúa đã hiện diện, cầu nguyện và nâng đỡ Cộng đoàn Mến Thánh Giá Vĩnh Trị trong suốt hành trình một thế kỷ. Đáp lời, Đức cha Phụ tá gửi lời chúc mừng đến Hội dòng và cộng đoàn, đồng thời khích lệ chị em tiếp tục phát huy gia sản thiêng liêng đã lãnh nhận.
Một trăm năm là dấu mốc để nhìn lại hành trình đã qua với lòng biết ơn, nhưng đồng thời cũng mở ra lời mời gọi bước tiếp trong niềm tin tưởng và hy vọng. Từ những hạt giống đức tin được gieo trồng qua bao thế hệ, Cộng đoàn Mến Thánh Giá Vĩnh Trị được mời gọi tiếp tục bén rễ sâu trong tình yêu Thiên Chúa, trung thành với linh đạo Mến Thánh Giá và quảng đại dấn thân phục vụ Giáo hội, đặc biệt nơi những người nghèo khổ, bé nhỏ và cần được nâng đỡ.
Nguyện xin Thiên Chúa tiếp tục tuôn đổ muôn hồng ân trên Hội dòng Mến Thánh Giá Hà Nội và Cộng đoàn Vĩnh Trị, để hành trình trăm năm đã qua trở thành nguồn cảm hứng cho những bước chân dâng hiến hôm nay và mai sau: tri ân quá khứ, trung thành trong hiện tại và can đảm hướng tới tương lai trong tình yêu Đức Kitô chịu đóng đinh.
Ban Văn Hoá
Dòng Mến Thánh Giá Hà Nội
